– مؤلفه های هوش هیجانی

   دانیل گلمن مؤلفه های هوش هیجانی را به شرح زیر بیان می کند:

1- ‌خودآگاهی: شناختن هیجان هایی که آن را احساس می کنیم و دلیلش را نیز می دانیم. خودآگاهی، ‌آگاه بودن از حالت روانی خود و تفکرها درباره آن حالت است.

2- خودگردانی: تعادل هیجانی را خود گردانی می نامند. گاهی از خود گردانی به معنای کنترل احساسات، عواطف و تکانش ها یاد می کنند. خود گردانی یک قابلیت زیر بنایی است که در کنترل رفتارهای هیجانی نقش مهمی دارد.

3 – انگیزش: به معنای مولد، ا‌ثر بخش و خلاق بودن در زمینه کاریست. انگیزش توانایی انرژی دادن به دیگران و هدایت رفتار آنان بر خلاف داشتن روحیه ضعیف را دارد. در انگیزش از هیجان ها به عنوان ابزاری برای رسیدن به اهداف استفاده می کنیم.

4 – همدلی: توانایی همدردی کردن با احساسات دیگران و شناخت دیدگاه آنها را همدلی می نامند. همدلی توانایی شناخت و نفوذ بر حالت هیجانی دیگران یا آگاهی نسبت به احساسات، ‌نیازها و علایق دیگران است. همدلی به معنای دیگر وارد شدن به حریم احساس دیگران است.

5 – مهارت های ارتباطی یا اجتماعی: توانایی شناخت و همدلی با دیگران، ‌برقراری ارتباط مؤثر،‌ گوش دادن عمیق و پرسیدن سؤالات مهم،‌ تشریک مساعی،‌ مربیگری و مذاکره کردن از اجزا این مهارت محسوب می شود. به عبارتی دیگر آگاهی و شناخت نسبت به هیجان ها و احساسات دیگران،‌ مهارت گوش دادن به احساسات دیگران در زمانی است که افراد دچار هیجان و احساسات هستند و نیاز به گوش دادن حرف های آنان را دارند (زارعان و بخشی پور، 1386).

  چهار عامل مهم  در تحول عزت نفس کودک از نظر کوپر اسمیت

جدول 2-1. چارچوب هوش هیجانی

قابلیت فردی
خودآگاهی 1 آگاهی هیجانی: شناخت/ درک هیجان های خود و آثار آن
2 خود ارزیابی صحیح: شناخت/ درک نقاط قوت، ‌ضعف و محدودیت های خود
3 خود باوری: احساس لیاقت، ‌ارزشمندی و توانمندی
خودگردانی 1 خود کنترلی: جلوگیری از بروز اختلالات هیجانی و تکانش های موجود
2 وظیفه شناسی: ‌پذیرش مسئولیت در قبال عملکرد فردی
3 قابل اعتمادی:‌ حفظ معیارهای صداقت و درستکاری
4 انطباق پذیری: انعطاف در پذیرش تغییر و کنترل آن
5 نوآوری: سازگاری در مواجه با ایده ها، ‌راهکارها و اطلاعات جدید و بکر
انگیزش 1 رشد گرایی: تلاش برای بهبود یا رسیدن به معیارهای برتر
2 تعهد: همسویی با اهداف گروه یا سازمان
3 ابتکار: آمادگی استفاده از فرصت ها
4 خوش بینی: جدیت در رسیدن به اهداف به جای دیدن موانع و عوامل بازدارنده
همدلی 1 شناخت/ درک دیگران: شناخت عواطف و دیدگاه دیگران و تأثیر آن در تصمیمات
2 بالندگی دیگران: اعتقاد به رشد دیگران و تقویت توانمندی های آنها
3 خدمت مداری: پیش بینی ،‌شناسایی و ارضاء نیازهای مشتریان
4 هدایت تنوع: رشد فرصت ها از طریق به کارگیری افراد با فرهنگ ها و نژادهای مختلف
5 آگاهی سیاسی: مطالعه هیجان فعلی گروه و قدرت روابط
مهارت های اجتماعی 1 نفوذ گذاری: استفاده از فنون اثربخش برای متقاعد کردن دیگران
2 ارتباطات: گوش دادن درست و ارسال پیامهای قابل قبول
3 مدیریت تضاد: گفتگو و دفع مخالفت ها
4 رهبری: تقویت روحیه و هدایت افراد گروه ها
5 تسریع تغییر: ابتکار یا مدیریت کردن تغییر
6 پیوند سازی: تقویت ابزارهای پیوند سازی و ارتباطی
7 تشریک مساعی و مشارکت: کارگروهی به منظور رسیدن به اهداف مشترک
8 ظرفیت های گروهی: ایجاد هم افزایی در گروه برای رسیدن به اهداف جمعی
  تعاریف اهمال‌کاری ازدیذگاه روانشناختی

 

–  آقایار،‌ هوش هیجانی سازمانی، ‌ص 35

دسته بندی : علمی